काठमाडौँ — पूर्वराष्ट्रपति तथा नेकपा एमालेकी वरिष्ठ नेता विद्यादेवी भण्डारी चार दिने चीन भ्रमण सम्पन्न गरी सोमबार स्वदेश फर्किएकी छन्। उनी चीनको हपवे प्रदेशस्थित स्योङआनमा आयोजित ग्लोबल गभर्नेन्स फोरममा सहभागी भएर फर्किएकी हुन्।
भण्डारी बिहीबार उक्त सम्मेलनमा भाग लिन चीन प्रस्थान गरेकी थिइन्। परिवर्तनशील विश्वमा विश्वास र सहकार्य पुनर्निर्माण गर्ने मूल विषयवस्तुसहित अक्टोबर २३ देखि २५ सम्म चलेको सम्मेलनमा उनले शनिबार विशिष्ट अतिथिका रूपमा सम्बोधन गरेकी थिइन्।
सम्बोधनका क्रममा भण्डारीले जलवायु परिवर्तन र त्यसले पार्ने प्रभाव, हरित तथा कम कार्बनयुक्त विकास, दिगो विकास, कृत्रिम बौद्धिकता र साइबर सुरक्षालगायत विषयमा आफ्ना धारणा प्रस्तुत गरेकी थिइन्। नेपालमा पछिल्लो समय भएका अप्रत्याशित प्राकृतिक विपद्का घटनाले जलवायु परिवर्तनको असरलाई फेरि उजागर गरेको उल्लेख गर्दै उनले नेपालको जलवायु न्यायसम्बन्धी मागलाई गम्भीरतापूर्वक लिन अन्तर्राष्ट्रिय समुदायसँग आग्रह गरेकी थिइन्।
विश्वव्यापी शासन प्रणाली जलवायु न्यायसँग सोझै जोडिएको बताउँदै भण्डारीले हिमालय क्षेत्रको जलचक्र, जैविक विविधता र पारिस्थितिक सन्तुलन साझा प्राकृतिक सम्पदा भएको उल्लेख गरिन्। त्यसको संरक्षण तथा जलवायु परिवर्तनका असर घटाउन र अनुकूलन गर्न चीन, नेपाल र भारतलगायत हिमाली मुलुकबीच मौसमसम्बन्धी तथ्याङ्क साटासाट, हिमनदी अनुगमन, पूर्वसूचना प्रणाली र विपद् प्रतिकार्यमा सहकार्य बढाउनुपर्ने उनको भनाइ थियो।
नेपाल शक्तिभन्दा अन्तर्राष्ट्रिय कानुनले सम्बन्ध निर्देशित गर्ने विश्वव्यवस्थाको पक्षमा रहेको भण्डारीले बताइन्। सबै राष्ट्रको आवाजको सम्मान होस् र कमजोर तथा जोखिममा रहेका मुलुकका सरोकारले उचित स्थान पाऊन् भन्ने नेपालको चाहना रहेको उल्लेख गर्दै उनले समकालीन विश्वको विविधता प्रतिबिम्बित गर्ने गरी संयुक्त राष्ट्रसङ्घलाई प्रभावकारी संस्थाका रूपमा सुदृढ बनाउनुपर्नेमा जोड दिइन्।
