काठमाडौँ । आठ वर्ष लामो अभिलेखीकरण परियोजनाले नेपालका दुई हजारभन्दा बढी ऐतिहासिक स्मारकको विस्तृत विवरण सङ्कलन गरी डिजिटल भण्डारमा राखेको छ। सन् २०१८ मा सुरु भएको नेपाल सम्पदा अभिलेखीकरण परियोजनाले दुई हजार पाँच सयभन्दा बढी शिलालेख र आठ हजारभन्दा बढी पुरातात्विक वस्तुको अभिलेखसमेत तयार पारेको छ। जात्रा, पर्व र अमूर्त सांस्कृतिक सम्पदासम्बन्धी वृत्तचित्र तथा अभिलेख पनि परियोजनाअन्तर्गत बनाइएका छन्। सङ्कलित सबै विवरण पुरातत्व विभागको राष्ट्रिय सम्पदा सूची र परियोजनाको डिजिटल डेटाबेसमा समावेश गरिएको छ। परियोजना जर्मनीको हाइडेलबर्ग विश्वविद्यालयअन्तर्गतका हाइडेलबर्ग सेन्टर फर ट्रान्सकल्चरल स्टडिज र हाइडेलबर्ग एकेडेमी अफ साइन्सेस एण्ड ह्युम्यानिटिज, नेपालको सराफ फाउन्डेसन फर हिमालयन ट्रेडिसन्स एन्ड कल्चर र पुरातत्व विभागको सहकार्यमा चलेको थियो। बेलायतको आर्केडिया फण्डले मुख्य आर्थिक सहयोग गरेको थियो। परियोजना सम्पन्न भएसँगै डिजिटल डेटाबेसको सञ्चालन र व्यवस्थापन नेपाल आर्किटेक्चर आर्काइभमार्फत सराफ फाउन्डेसनले गर्नेछ। परियोजना प्रमुख प्राडा क्रिष्टियाने ब्रोसियसले यो भण्डारले अनुसन्धानकर्ता, विद्यार्थी र सम्पदाप्रेमीलाई अध्ययन तथा संरक्षणका लागि आधार दिने बताइन्। उनले परियोजनाको समापनलाई सम्पदा संरक्षणको नयाँ यात्राको सुरुआतका रूपमा लिनुपर्ने बताइन्। सराफ फाउन्डेसनका अध्यक्ष अरुण सराफले सङ्कलित ज्ञान र तथ्याङ्क नेपालमै सुरक्षित राख्न फाउन्डेसन प्रतिबद्ध रहेको बताए। परियोजनाअन्तर्गत नुवाकोटका ऐतिहासिक भवन र सांस्कृतिक सम्पदाको पनि विस्तृत अभिलेख तयार पारिएको छ। बाढीबाट क्षति पुगेका वा बगेका संरचनाको पुरानै स्वरूपमा पुनर्निर्माण गर्न ती अभिलेख उपयोगी हुने ब्रोसियसको भनाइ छ। जोसेफ पिटर रिन्डफ्लेइस सङ्ग्रहका आठ सयभन्दा बढी ऐतिहासिक नेपाली हस्तलिखित ग्रन्थ तथा कागजात पनि राष्ट्रिय अभिलेखालयलाई हस्तान्तरण गरिएको छ। जर्मनीबाट फिर्ता ल्याइएका सामग्रीमा १३औँदेखि २०औँ शताब्दीसम्मका ताडपत्र, लालमोहर, अदालती स्रेस्ता, संस्कृत ग्रन्थ र यात्रा संस्मरण छन्।