दशकभन्दा लामो निरन्तर मेहनतपछि मकवानपुरका बालकृष्ण चौलागाईं सयपत्री फूलको खेतीमा छुट्टै नाम बनेका छन्। हेटौँडा उपमहानगरपालिका–६, चौघडाका उनी आफ्नो फार्मबाट वर्षभरि नै बजारमा फूल र माला पुर्याउँदै आएका छन्। नेपाल सयपत्री फूल उत्पादक सङ्घको केन्द्रीय अध्यक्षसमेत रहेका चौलागाईंले मञ्जुश्री आधुनिक फूल एवं तरकारीखेती फार्ममार्फत आफ्नो उत्पादन मात्र होइन, छिमेकी किसानका फूलको बजारीकरणमा पनि सघाइरहेका छन्।
तीन कट्ठाको ग्रिन हाउसबाट उनले हरेक याममा सयपत्री उत्पादन गर्छन् भने मागअनुसार खुला जमिनमा पनि फूल लगाउँछन्। २०६६ सालतिर जिल्ला खेलकुद विकास समितिको अध्यक्ष हुँदा माला प्रयोग गर्ने संस्था सीमित थिए, तर अहिले विभिन्न सङ्घसंस्थाका कार्यक्रममा मालाको प्रयोग उल्लेख्य रूपमा बढेको उनको अनुभव छ। मकवानपुरमा व्यावसायिक फूलखेतीको थालनी उनले ललित घलानसँग मिलेर गरेका हुन्। त्योभन्दा करिब २२ वर्षअघि बाहिरबाट आएका व्यवसायीले यहाँ फूल उत्पादन गरेर उतै लैजाने गर्थे, तर स्थानीय उत्पादनलाई हेटौँडामै बजार दिने काम आफूहरूले सुरु गरेको उनको दाबी छ।
फूलखेतीका तरिका सिक्न उनी भारतको कलकत्ता गएर १५ दिनसम्म किसानकै घरमा बसेका थिए। अहिले उनी मकवानपुरबाहिर करिब ५५ ठाउँमा पुगेर तालिम दिइसकेका छन्। एक कट्ठामा करिब एक हजार बोट लगाउन सकिने र राम्रोसँग खेती गरे रोजगारी खोज्दै भौँतारिनु नपर्ने उनको भनाइ छ। हेटौँडामा मात्र दैनिक तीन सयदेखि पाँच सय माला बिक्री हुन्छन् र जिल्लाका उत्पादन काठमाडौँसम्म पुग्ने गरेका छन्। जिल्लामा अहिले १८ देखि २० बिघामा व्यावसायिक फूलखेती भइरहेको छ।
चौलागाईंले वर्षभरि एउटै मूल्य—प्रति माला एक सय रुपैयाँ—मा बिक्री गर्छन्। सेतो धागोमा उनिएको तीन फिट लामो माला घरबाटै किन्दा पाँच–सात रुपैयाँ छुट पनि दिन्छन्। अन्य किसानका माला खरिद गरेर बेच्ने र भण्डारणका लागि कोल्ड रुम चलाउने उनी फूलसँगै बेर्ना पनि बेच्छन्। यो वर्ष मात्र उनले डेढ लाख बेर्ना बिक्री गरेका छन्। उनका बेर्ना लगेका स्थानीय युवा व्यवसायी प्रदिप थापाले दुई कट्ठामा लगाएको सयपत्री राम्रोसँग फुलेको छ र उनी तिहारको बजारका लागि तयारीमा छन्।
फूलखेतीबाट देशलाई फूलमा आत्मनिर्भर बनाउन र स्थानीय रोजगारी सिर्जना गर्न सकिने चौलागाईंको विश्वास छ। आयातबाट बाहिरिने पुँजी स्वदेशमै रोक्न सकिने र धेरै युवालाई यहीँ स्वरोजगार बनाउन सकिने उनले बताए।
