न्यूनतम पारिश्रमिक वृद्धि गर्नुपर्ने मागसहित गार्मेन्ट मजदुरहरूले आन्दोलन चर्काएपछि बंगलादेशका करिब ६७० कपडा कारखाना बन्द भएका छन् । राजधानी ढाकासहित प्रमुख औद्योगिक क्षेत्रमा जारी प्रदर्शनका कारण देशको ठूलो निर्यात उद्योग प्रभावित भएको छ ।
आइतबार ढाकामा भएको प्रदर्शन हिंसात्मक बनेको थियो । प्रदर्शनकारीले सडक अवरुद्ध गर्नुका साथै कारखानामा तोडफोड र सवारीसाधनमा आगजनी गरेका थिए । उनीहरूको प्रहरीसँग झडपसमेत भएको थियो । भीड नियन्त्रण गर्न प्रहरीले अश्रुग्यास प्रहार गरेको थियो । ढाका प्रहरीले सोमबारसम्म कम्तीमा २९ जना प्रदर्शनकारी पक्राउ परेको जनाएको छ ।
श्रमिकले मासिक न्यूनतम पारिश्रमिक ३० हजार टाका (करिब २४२ अमेरिकी डलर) पुर्याउन माग गरेका छन् । यो हालको न्यूनतम पारिश्रमिकभन्दा दोब्बरभन्दा बढी हो । बंगलादेशका कपडा श्रमिकले अहिले मासिक करिब १३ हजार टाका (१०५ डलर) पारिश्रमिक पाउँदै आएका छन् । महँगी बढ्दै गए पनि आफूहरूले पाउने तलबले दैनिक जीवन धान्न कठिन भएको उनीहरूले बताएका छन् ।
खाद्यान्न, खाना पकाउने ग्यास र बिजुलीको मूल्य बढेकाले तलब वृद्धि आवश्यक भएको श्रमिकले बताएका छन् । श्रमिकहरूले सरकारसँग पारिश्रमिक बढाउनुका साथै घरभाडा नियन्त्रण गर्न र अत्यावश्यक वस्तुको मूल्य सस्तो बनाउन माग गरेका छन् ।
बंगलादेश सरकारले आइतबार श्रमिकको पारिश्रमिक पुनरावलोकन गर्न एक समिति गठन गरेको घोषणा गरेको थियो । प्रधानमन्त्री तारिक रहमानले पनि आन्दोलन र त्यसबाट उत्पन्न परिस्थितिबारे छलफल गर्न मन्त्रीहरूसँग आकस्मिक बैठक गरेका थिए । तर, सोमबार पनि ढाका र आसपासका औद्योगिक क्षेत्र आशुलिया, गाजीपुर तथा नारायणगञ्जमा प्रदर्शन जारी रह्यो । मंगलबार पनि ती क्षेत्रका सयौँ कारखाना बन्द रहेका छन् ।
बंगलादेशको कपडा उद्योगमा करिब ४० लाख श्रमिक कार्यरत छन् । एच एन्ड एम, प्राइमार्क र युनिक्लोजस्ता अन्तर्राष्ट्रिय ब्रान्डका लागि समेत कपडा उत्पादन गर्ने यस उद्योगले देशको अर्थतन्त्रमा ठूलो योगदान पुर्याउँदै आएको छ । यस उद्योगबाट बंगलादेशले वार्षिक करिब ४० अर्ब अमेरिकी डलर आम्दानी गर्छ, जुन कुल गार्हस्थ्य उत्पादनको झन्डै १० प्रतिशत हो ।
चीनपछि विश्वकै दोस्रो ठूलो कपडा निर्यातकर्ता बंगलादेशका श्रमिक भने विश्वकै न्यून पारिश्रमिक पाउने श्रमिकमध्ये पर्छन् । आन्दोलन लम्बिए उत्पादन प्रभावित हुने र अन्तर्राष्ट्रिय खरिदकर्तालाई समेत असर पर्ने उद्योग क्षेत्रको चिन्ता छ ।
सरकारले आन्दोलनका क्रममा हिंसा भड्काउन प्रतिबन्धित अवामी लिग पार्टीले भूमिका खेलेको आरोप लगाएको छ । तर, त्यसको प्रमाण भने सार्वजनिक गरेको छैन । गृहमन्त्री सलाहुद्दिन अहमदले श्रमिक आन्दोलनको आवरणमा देशलाई अस्थिर बनाउन खोज्नेमाथि कारबाही गर्ने चेतावनी दिएका छन् । पारिश्रमिक पुनरावलोकन समितिमा श्रमिकका प्रतिनिधि रहेका बाबुल अख्तरले भने आन्दोलनरत श्रमिकलाई काममा फर्कन आग्रह गरेका छन् ।
